Kajakowy szlak rzeki Drawy należy do najciekawszych i dlatego jest chętnie odwiedzany przez liczne rzesze turystów kajakarzy. Nazwa rzeki prawdopodobnie wywodzi się od indoeuropejskiego rdzenia "dreu" co oznacza biec, spieszyć się. Niemiecka, używana do 1945 roku nazwa to "Drage". Ten prawy dopływ Noteci wiedzie przez ciekawe krajobrazowo tereny; w górnym biegu Drawskiego Parku Krajobrazowego w "Dolinie Pięciu Jezior", którą stanowi rynna polodowcowa dł. ok. 7 km (źródlisko Drawy) między Połczynem a Czaplinkiem, przepływając przez pięć jezior (Górne, Okrągłe, Długie, Głębokie, Małe). Strome zbocza porozrywane przepastnymi jarami i krętymi wąwozami, piętrzą się na wysokość do 50 m ponad dnem doliny. Porośnięte są mieszanym drzewostanem z dominacją buka. Obszar doliny objęty jest ochroną rezerwatową w celu zachowania najpiękniejszej i charakterystycznej formy ukształtowania terenu na Poj. Drawskim. Ten górny bieg niestety nie jest dostępny do penetracji kajakowej. W granicach karku krajobrazowego znajdują się jeszcze jeziora Żerdno, Drawsko i Krosino. Rzeka opuszcza park w okolicy Złocieńca. Dalszy bieg Drawy to szereg ciekawych jezior: Prosino, Drawsko, Krosino, Lubie, Wlk. I Małe Dębno, Wiry, Rudno, Dubie, które spina oś Drawy. Środkowy i dolny bieg to jednolite gatunkowo bory Puszczy Drawskiej. Poniżej jez. Lubie - rzeka przebija się przez kompleks leśny, w którym zadomowiło się na dobre wojsko, prowadząc mniejsze i większe bitwy, skutecznie utrudniając penetracje kajakarzom. Niżej za jez. Dubie puszcza jest objęta najwyższą formą ochrony przez Drawieński Park Narodowy. Ten odcinek ma charakter rzeki górskiej a pola biwakowe należą do najlepiej zagospodarowanych na całym szlaku. Jednak obowiązują tu rygory związane z zasadami przebywania w parkach narodowych. Tutaj też trzeba będzie wysupłać dodatkowe pieniądze na opłatę za spływ i biwaki w parku. Malowniczość rzeki polega na zmienności typów krajobrazu jej dolin i cech koryta Drawy. Rzeka na przemian jest wąska i szeroka, płytka lub głęboka, bystra lub leniwa. Dno ma muliste, piaszczyste czy kamieniste. Brzegi są raz zadrzewione, krzewiaste lub bezdrzewne. Płaskie lub urwiste, podmokłe lub suche. Czasami tworzy zarośnięte rozlewiska, by znowu pędzić przez dzikie przełomy. Kajakarz napotyka tu na spiętrzenia, bindugi, małe elektrownie wodne czy jazy. Drawa zbiera czyste wody z Pojezierza i Równiny Drawskiej swoją rozliczną siecią dopływów, strug którymi zasila rzekę z licznych śródleśnych jezior. Dolny odcinek rzeki poza granicami Parku Narodowego od Starego Osieczna do ujścia w Krzyżu do Noteci to już szeroka, spławna rzeka ale ciągle o szybkim nurcie. Drawa odwiedza kilka interesujących miast i miasteczek m.in. Czaplinek, Złocieniec, Drawsko Pomorskie, Drawno. Ten interesujący szlak kajakowy na różnych odcinkach swojego biegu będzie raz szlakiem łatwym, nieuciążliwym, raz trudnym dla mniej wprawnych z powodu szybkich bystrz czy kaskadowo powalonych drzew, wymagającym sporego doświadczenia kajakowego szlakiem. Sporym utrudnieniem będą jeziora, na których tworzona wiatrem fala może stanowić wręcz niepokonywalną przeszkodę. Przy dużej fali lepiej nie wypuszczać się na otwartą przestrzeń jezior. Spływ Drawą nie powinien być pierwszą kajakową wyprawą. Niezbędne jest pewne doświadczenie kajakowe a lider zespołu winien mieć już wiele przepłyniętych kilometrów i rzek. To doświadczenie potrzebne jest zwłaszcza podczas pokonywania poligonowego i parkowego odcinka rzeki. Na pokonanie całego szlaku od Czaplinka do Krzyża trzeba przeznaczyć ok.10 dni. Planując spływ trzeba pamiętać, że na terenie parku obowiązuje zakaz pływania kajakiem od 15 marca do 30 czerwca. Dogodnym miejscem do wodowania kajaków jest Czaplinek, gdzie jest sporo ośrodków i przystani. Wygodnie jest na Campingu w Czaplinku (Zatoka Plaża), gdzie również można przenocować, czy pozostawić samochód. Ci, którzy pragną przepłynąć całe jezioro mogą rozpocząć swoją przygodę przy obszernym parkingu na drodze wylotowej z Czaplinka w kierunku Drawska Pom. (Zatoka Basen). Pamiętajmy, że bezpieczeństwo na spływie jest najważniejsze i kamizelka może być pomocna w trudnych podbramkowych sytuacjach. Rzutka ratunkowa to również nieodłączny element wyposażenia każdego spływu, żądajmy jej wypożyczając kajaki. Piękne widoki, wschody i zachody słońca, otaczająca przyroda nie mogą nam przysłonić bezpiecznego obcowania z Drawą. Drawą kilkakrotnie spływał ks. Karol Wojtyła, dlatego też imieniem Jana Pawła II nazwano ten szlak.

Długość rzeki	186 km
Długość szlaku	173 km
Średni spadek	0,6 ‰
u ujścia	0,7 ‰
Średni przepływ u ujścia	21,3 m3/s
Pow. dorzecza	3296 km2
mapa rzeki >>

początek strony >>

Gwda nazywana również kiedyś Głda jest największym, prawym dopływem Noteci. Toczy swoje wody przez Pojezierze Bytowskie, Równinę Charzykowską, Dolinę Gwdy oraz w dolnym biegu Dolinę Środkowej Noteci. Wypływa jako Bielska Struga na wys.157 m n.p.m. k. wsi Białe na pd.-zach. od Białego Boru. Przepływa przez jez. Studnica, tu w Drężnie jest miejsce najwyżej usytuowane na szlaku skąd kajakarze rozpoczynają swoją przygodę. Ogromną różnorodność krajobrazu i przyrody zapewniają kolejne odcinki szlaku. Przepływa przez jez. Wierzchowo, następnie wśród pól, drzew i łąk równiny sandrowej, pochłania kolejne mniejsze i większe jeziora jak Wielimie, które niejednokrotnie stanowiło sporą przeszkodę do pokonania. Środkowy odcinek pradoliny posiekany jest dopływami, które są atrakcyjnymi szlakami kajakowymi; Dołga, Czernica, Płytnica, Rurzyca, Piława z Dobrzycą, Głomia. Towarzysząca rzece strefa lasów nazywana jest Puszczą nad Gwdą. W wyniku spiętrzenia wód Gwdy zaporami ziemnymi, powstały jeziora zaporowe, tworzące zbiorniki retencyjne w Podgajach, Jastrowiu, Ptuszy i Dobrzycy. Istnieje jednak na szlaku cały szereg mniejszych zapór, na których usadowiły się małe elektrownie wodne. Sprawia to, że ten malowniczy i atrakcyjny szlak kajakowy stał się nieco uciążliwym, bo stojąca woda przed zaporami zmusza do większego wysiłku no i przenoszenia kajaków. Nie wszystkim sprawia to przyjemność. Te utrudnienia kompensują urocze okolice, fantazyjne kształty linii brzegowej, liczne odnogi, piętrzące się nad wodą zalesione wzgórza. Za przenoskami szybki nurt niesie, występują licznie porozrzucane przez naturę głazy, a pokonywanie pięknych, długich i licznych bystrzy na przełomie za Płytnicą to prawdziwa ekstaza. Przebiegający wzdłuż Gwdy system umocnień Wału Pomorskiego jest sporą atrakcją dla miłośników militariów. Szlak nie należy do trudnych, chociaż miejscami jest uciążliwy w jego górnej części, czasami bardzo łatwy. Nie wymaga wielkiego kajakowego doświadczenia, chociaż sprzyja tym obytym z kajakowym rzemiosłem. Uciążliwość potęguje 13 stałych przenosek, można by było obdzielić nimi kilka rzeczek. Gwda przepływa przez zaludnioną, niegdyś wojewódzką Piłę, aby zakończyć swój pracowity bieg w Ujściu łącząc się z Notecią.

Długość rzeki	145 km
Długość szlaku	136 km
Średni spadek	0,8 ‰
Średni przepływ u ujścia (w Pile)	27,2 m3/s
Powierzchnia dorzecza	4943 km2
mapa rzeki >>

początek strony >>

Łupawa, w górnym biegu do jez. Jasień to Obrowa, Obrówka. Zaliczana do najtrudniejszych szlaków kajakowych na Pomorzu Łupawa przepływa najpierw przez interesujące krajobrazowo jezioro Jasień, największe w Parku Krajobrazowym Dolina Słupi. Następnie jako górski potok głęboko wciętą doliną przełamuje się przez pasma moren, aby zniknąć w bezkresach płytkiego jeziora Gardno, do którego dociera płaską nadmorską równiną. To już Słowiński Park Narodowy, w którym kanały Łupawa - Łebsko i Łebsko - Gardno łączą sąsiadujące z sobą rozległe akweny. W letniskowo rybackich Rowach Morze Bałtyckie pochłania krnąbrne podsolone już w Gardnie wody Łupawy. Przez długie odcinki lasy oraz malownicze otoczenie towarzyszą szybko spływającej w kierunku morza wodzie. W górnym i środkowym biegu tworzy dolinę o charakterze przełomowym, przecinającą pasma moren.
Charakter rzeki oraz jej atmosferę oddadzą najlepiej wspomnienia jednego z uczestników spływów.

" - Ciii, ten szum... To las czy wodospad?
...
- Wodospad. Cholera, jak zwykle.
Przed nami podlatuje kolorowy zimorodek. Pod chylącymi się nad wodą potężnymi konarami jesiennych drzew lawirujemy pomiędzy głazami. Za zakrętem zwalone drzewa tarasują całą rzekę. Nad pierwszym kajaczek trzeba przeciągnąć. Pod drugim przepchać. Ciągle uważając by silny nurt nas nie obrócił. Bo wtedy po zawodach - hektolitry wody w środku i momentalnie kajak pod powierzchnią.
Dodatkowe atrakcje to jazy, spiętrzenia sztuczne i naturalne progi, śluzy i elektrownie. Wszystko to składa się na naprawdę spory ładunek adrenaliny. Oprócz którego możemy jeszcze podziwiać cudną przyrodę: stare bukowo-dębowe lasy, urozmaicone łęgami olchowymi i brzezinami, polujące czaple, soczysto zielone mchy, baldachimy z gałęzi, rwące potoki, zabytki hydrotechniki, nieliczne osady ludzkie. Jednym słowem przepięknie".

Wiele z kajakowych wypraw a zwłaszcza te, w których uczestniczyli niezbyt opływani kajakarze kończyły się w równie dziwnych miejscach, rzadko dopływając do zakładanego celu. Po prostu na przygodę z Łupawą trzeba być dobrze przygotowanym, bo chociaż szlak ten nie jest zbyt długi, to jednak nie wszystkim wystarczą teoretycznie zakładane 4-6 dni wędrówki. Tym trudnym, uciążliwym szlakiem zwłaszcza na przełomowych odcinkach lepiej płynąć bez bagaży, kajakami jednoosobowymi na dodatek uzbrojonymi w fartuchy. Turystyczne dwójki też sobie poradzą, lecz będzie to wymagało od ich załóg większego wysiłku a bagaże trzeba pieczołowicie zabezpieczyć przed zamoczeniem, bo na każdym kroku czają się niebezpieczeństwa. Bajeczną alternatywą dla górnego odcinka Łupawy z Jasienia do Kozina może być rzeczka o wdzięcznej nazwie Bukowina, prawy, najdłuższy dopływ łączący się z Łupawą właśnie w Kozinie. Ma się wrażenie, że to Bukowina jest tym głównym dominującym ciekiem. Dość długa dolina Bukowiny stanowi przedłużenie doliny środkowego biegu Łupawy. Ponieważ górny bieg Łupawy jest znacznie krótszy od Bukowiny można ją traktować jako górny bieg Łupawy. Nie tylko wielkość dopływu, ale przede wszystkim malownicze piękno, dzicz, wszechobecne lasy i nieokiełzany dziki temperament rzeczki stanowić mogą doskonałe preludium do zmagań z celem zasadniczym - Łupawą i niekoniecznie z tej potyczki trzeba wyjść obronną ręką. Na pewno jednak przygoda ta wywrze znaczące piętno a może i wpływ na ocenę własnego EGO.

Długość rzeki	98,7 km
Długość szlaku	91 km
Średni spadek
w górnym biegu	0,3 ‰
u ujścia	0,7 ‰
Średni roczny przepływ (Smołdzino)	8,14 m3/s
mapa rzeki >>

początek strony >>

Dostępna jest dla kajaków od Jez. Kamienickiego (poł. na wys.148 m n.p.m., pow.138 ha, dł. 2,4 km, szer.1 km, max.gł.4,8 m), stanowi krótki, liczący 21 km, ciekawy w końcówce bardzo uciążliwy, miejscami trudny, ale malowniczy dojazdowy szlak Łupawy. Szybki prąd, kamieniste bystrza, głazy i szypoty oraz tarasujące koryto sędziwe buki sprawiają, że ten interesujący szlak jest trudnym, wymagającym obycia kajakowego odcinkiem rzeki. Mając w perspektywie zmagania z Łupawą będzie doskonałym przetarciem i wprowadzi w górskie klimaty.
Kajaki wodować można przy moście drogowym [19,6 km] Sierakowice - Bukowina, skąd szerokim bezpiecznym korytem po 600 metrach osiąga nurt Jez. Kamienickiego. Można również zaokrętować się w Kamienicy Królewskiej [21 km], dużej, kaszubskiej, letniskowej miejscowości (kolej, sklepy, usługi). Biwakować można na przystani żeglarskiej UKS Viking. W okolicznych lasach w czasie II wojny światowej toczyły walki oddziały Tajnej Organizacji Wojskowej "Gryf Pomorski". Częściowo zalesione brzegi jeziora doprowadzają do usytuowanego na zach. krańcu wpływu Bukowiny [19 km], dalej przesmykiem wlewa się do niewielkiego Jez. Świętego (pow.36 ha, max. gł. 3,9 m). Szeroki widoczny wypływ z jeziora znajduje się na jego zachodnim brzegu, aby zaraz przepłynąć pod mostem drogowym [17,1 km] (Sierakowice - Bukowina). Jeszcze kilkaset metrów i rzeka osiąga młyn w Skrzeszewie. Tu niestety przenoska, ale za to krótka i wygodna lewą stroną przez most na jazie młyńskim. Tu trzeba się rozstać z Kaszubskim Parkiem Krajobrazowym, w którym przez kilka kilometrów mieszały wiosła wodę. Po kilkuset metrach spokojnej wąskiej rzeki na skraju wsi duży betonowy jaz przegradzający rzekę, który trzeba obejść z dowolnej strony, chociaż lewy brzeg jest bardziej przyjazny.
Rzeka ciągle jest płytka i taką już będzie do samego końca. Przemierzając jej szybką toń trzeba uważać na coraz częściej pojawiające się podwodne głazy, a że szerokość bywa niewielka 1,5-2 m, należy koncentrować się, by trzymać kurs i zanurzać wiosła w wodzie a nie przybrzeżnych szuwarach. Po lewej burcie pojawiają się pojedyncze zabudowania, no i automatycznie kładki, które umożliwiają przedostanie się mieszkańcom do porastającego prawy brzeg lasu. Ta pierwsza niska - trzeba niestety przeciągać, za to pod następną metalową kajak spokojnie zmieści się nawet z wysokim sternikiem. Dalej wartko Bukowina przemyka szeroką doliną o dość wysokich, zalesionych zboczach z łąkami dochodzącymi do rzeki. Znowu nasza rzeka przyspiesza, głazy pojawiają się jeszcze częściej. Przed dziobem kajaka most drogowy [11,4 km], to Siemirowice, duża wieś kaszubska, zaplecze logistyczne pobliskiego lotniska wojskowego. W pobliżu wsi odkryto liczne ślady osadnictwa; cmentarzyska z epoki żelaza (700-500 p.n.e.), groby skrzynkowe, pochówki ciałopalne w popielnicach, skarb przedmiotów z brązu. Badania prowadzono w okresie międzywojennym i w 1957 r. a odkrycia znalazły się w zbiorach muzeów Gdańska i Lęborka. Pod mostem kamieniste bystrze, dalej wysoka kładka, pod którą nisko nad wodą podwieszona jest rura, która uniemożliwia płynięcie, trzeba ostro kontrować i krótko przenosić z prawej, nieco dalej mając w zasięgu wzroku miejscowość most, pod którym najeżony kamieniami uskok, który można przepłynąć, chociaż celowym byłoby rozpoznanie z lądu, ponieważ dolny obcinek zagradza sporej wielkości głaz. Ci, którzy nie chcą zbytnio narażać siebie i sprzętu, przenoszą kajaki z lewej. Jeszcze niska kładka, pod którą można z lewej przecisnąć się, pod warunkiem, że jest dostatecznie dużo miejsca w kajaku, by tam się wcisnąć. Lewy zalesiony brzeg staje się coraz wyższy, na prawym zaś łąki. Bardzo szybki najeżony głazami nurt mimo płytkich szypotów i kamienistych bystrzy ponosi do pozostałej po młynie zniszczonej zastawki, której obecność zwiastuje złowieszczy szum wody. Ta groźna zapowiedź nie ziszcza się. Próg jest niski i przy wolnym napłynięciu nie stanowi specjalnej przeszkody. Lepiej jednak zachować ostrożność. Niebawem pierwszy, lokalny most w Oskowie, a pod nim kamieniste płytkie bystrze, po którym kajak ostro szura dnem. Przy moście rozległa łąka, może biwakować?. Od tego miejsca trzeba się liczyć z ciężką pracą. Kolejne mosty, drogowy [5,8 km] (Czarna Dąbrówka - Lębork) i nieco dalej ruiny pięknej trzyprzęsłowej konstrukcji kamienno-ceglanego mostu kolejowego, bliźniaczo podobnego do tego w Kozinie. Tu również środkowe przęsło jest wysadzone, a po istniejących tu kiedyś torach może jeszcze jeżdżą pociągi na rubieżach potężnego niegdyś Brata. Pod mostem spory uskok najeżony głazami i drzewami. Jest do przepłynięcia, chociaż?!! - trzeba się zastanowić i realnie ocenić swoje możliwości. Przepiękny widokowo odcinek, rzeka niczym górski potok wcina się w wąską dolinę. Piękne i dzikie otoczenie. Co chwilę koryto rzeki przegradzają stare buki. Trzeba uważnie rozpoznawać każdą przeszkodę, bo są miejsca, gdzie można znaleźć troszkę wolnej przestrzeni by przecisnąć się pod gałęzią, czy też ostro napłynąć nad konarem leżącym nisko nad wodą. Aż do Kozina trzeba zmusić do maksymalnego wysiłku zarówno mięśnie nie tylko rąk, ale i nóg, bo przeciąganie brzegiem nie będzie wygodne i proste, głowa musi również pracować na wysokich obrotach, aby decydować się szybko na korzystny wariant. Niosący z dużym impetem nurt nie przyzwalana długiemu myśleniu. Stromy, zalesiony wąwóz, niemal ciągłe bystrze, najeżona podwodnymi głazami rzeka, zwały drzew, to sceneria misternie stworzona przez naturę, to właśnie Bukowina. Gdy z lewej burty pojawi się obszerna polana z majestatycznym dębem po środku oraz myśliwska ambona - to znak, że jeszcze ok. 2,5 km zapasów z tym nieokiełzanym żywiołem przyrody. Tu też chyba niezłe miejsce na biwak. Wyjątkowa piękność i dzikość ostatniego odcinka warta jest trudów i wyrzeczeń. Dotychczasowy charakter rzeki nie zmienia się. Gdy rzekę przetnie bród to sygnał, że zmagania z dziką przyrodą niebawem skończą się. Mroczny las ustępuje, pojawia się prześwit, woda zwalnia. To jaz na rzece w Kozinie. Po przenosce prawą stroną, krótki, szybki odcinek wąskiej Bukowiny dociera do Łupawy, gdzie czekają dalsze potyczki z dziką białą wodą.

Długość rzeki	28,6 km
Długość szlaku
- z Jez. Kamienickiego w Kamienicy Król.	21 km
- z mostu na drodze Bukowina - Sierakowice	19,6 km
Średni spadek	2,1 ‰

początek strony >>

Piława - cud natury, jest prawym dopływem Gwdy, płynie na Poj. Południowopomorskim. Niezbyt długa 79,9 km, ale tak zmienna i urokliwa, że można by było tymi przymiotami obdzielić niejedną długą rzekę. Dorzecze o pow. 1381 km2, przez które płynie, to przepiękne krajobrazowo tereny Pojezierza Drawskiego z Drawskim Parkiem Krajobrazowym w jej górnym biegu z licznymi, malowniczo połączonymi jeziorami oraz szczelnie wypełniająca przestrzeń niemal do samych brzegów Puszcza Drawska. Park został utworzony w 1979 r. w centralnej części Pojezierza Drawskiego, na terenie gmin: Barwice, Borne Sulinowo, Czaplinek, Ostrowice, Połczyn Zdrój i Złocieniec. Zajmuje powierzchnię 41 430 ha. Szczególnej ochronie podlega krajobraz polodowcowy wykształcony podczas ostatniego zlodowacenia zwanego bałtyckim. Wzniesienia moreny czołowej porośnięte lasem bukowo-sosnowym oddzielają rynny jeziorne. Najwyższe wzniesienia położone są koło miejscowości Czarnkowie (223 m n.p.m.). Spośród 48 jezior o pow. powyżej 1 ha największe i najgłębsze jest wielorynnowe drawsko (pow. 1 871 ha, głęb. 83 m - drugie pod tym względem w Polsce) z dużą wyspą Bielawa. Przez teren parku przepływa Drawa mająca źródliska w Dolinie Pięciu Jezior, stanowiąca atrakcyjny szlak kajakowy. O bogactwie i różnorodności flory i fauny świadczy 7 rezerwatów i 300 pomników przyrody. Spośród 695 gatunków roślin do najcenniejszych należą: tojad mocny, wawrzynek wilczełyko, rosiczka, widlak, wiciokrzew pomorski i reliktowe: lobelia jeziorna i grążel żółty. Turyści mogą zwiedzać walory przyrodnicze na specjalnie przygotowanych i oznakowanych ścieżkach: Dolina Pięciu Jezior, Przełom Rzeki Dębnicy, Wyspa Bielawa, Spyczyna Góra oraz pom. jeziorem Dłusko i Cieszynem.
Tylko w kilku miejscach nad środkowym odcinkiem biegu, na Równinie Wałeckiej występują rozległe bezleśne polany. To tu właśnie przed II wojną Niemcy wybudowali ciągnący się wzdłuż rzeki pas umocnień wojskowych zwanych Wałem Pomorskim. Dolny odcinek rzeki jest bezleśny, ma wysokie, przez co ciekawe brzegi a charakter urozmaicają podwodne głazy i liczne bystrza. Mimo tych przeszkód jest rzeką bezpieczną i można ją polecić pływającym rodzinom. Ten bardzo ciekawy szlak kajakowy ma zmienną głębokość oraz szerokość koryta a wysokie brzegi i dogodne miejsca do lądowania sprawiają, że jest tym bardziej interesująca. Wody Piławy pochłania Gwda w miejscowości Dobrzyca, tworząc wspólnie zaporowe jezioro Dobrzyckie. Tym samym mianem określono największy dopływ Piławy - Dobrzycę, będącą również szlakiem kajakowym, a przez Piławkę stanowi połączenie z Pętlą Wałecką.
Szlak ten niedostępny przez wiele lat, bo była to przecież enklawa sowiecka z tajemniczym Bornym Sulinowem, bazą sowiecką i wykorzystywanym przez tę armię pobliskim poligonem. Rozkwita przeżywając prawdziwy turystyczny bum. Mimo to można tu płynąć i przez dłuższy czas, zwłaszcza poniżej Rozlewisk Nadarzyckich nie spotkać żywej duszy a jedynymi "intruzami" mogą być rzadkie i liczne ptaki i zwierzęta. Szybujący nad rzeką orzeł bielik nie należy wcale do rzadkości. Bobry, które tutaj znalazły optymalne warunki do życia, skutecznie pełnią funkcje drwali na każdym niemal kroku akcentując swoją obecność.
Dogodnymi miejscami do rozpoczęcia spływu mogą być dwie miejscowości leżące nad dwoma przeciwległymi jeziorami Sikory nad jez. Komorze - oddalone niespełna o 6 km do Czaplinka i 2 km od jez. Żerdno na początku kajakowego szlaku Drawy oraz Borne Sulinowo - zlokalizowane na wschodnim końcu jeziora Pile.

Długość rzeki	79,9 km
Długość szlaku	79,6 km
Powierzchnia dorzecza	1381 km2
Średni roczny przepływ	8,07 m3/s
mapa rzeki >>

początek strony >>

"Strojna ziemia kaszubska nie zapomniała i o naszyjniku, który godnie by ją zdobił. Spięła wśród swych wzgórz i lasów sznur dziesięciu jezior, tu i ówdzie przyczepiając doń jeszcze cztery jeziorne klejnoty. Ów naszyjnik to głośne z urody Jeziora Raduńskie" (Bedeker Kaszubski)

Radunia jest lewym dopływem Motławy jest jedną z najtrudniejszych a jednocześnie i najpiękniejszych rzek w Polsce. Płynie przez Pojezierze Wschodniopomorskie. Ta niesforna i bardzo pracowita rzeka wypływa z Jeziora Stężyckiego na wysokości 162 m n.p.m. a kończy swój bieg w Gdańsku. Ta rzeka jest prawdziwym rajem dla ludzi szukających na wodzie odpoczynku, przygody oraz sportowych wrażeń.
Zmienność jej charakteru sprawia, że na różnych odcinkach tego atrakcyjnego szlaku znajdą dla siebie sympatyczne zajęcie osoby o różnym stopniu zaawansowania kajakowego. Cały szlak należy podzielić na trzy części o diametralnie różnym charakterze.
Pierwsza z nich to:
Kółko Raduńskie w całości położone na obszarze Kaszubskiego Parku Krajobrazowego. Z lotu ptaka te tworzące naszyjnik połączone w nieregularne koło jeziora noszą miano Kółka Raduńskiego; trzeba rozszyfrować tę nazwę. Najczęściej używa się jej do określenia szlaku wodnego połączonych ze sobą Jezior Raduńskich, z których czerpie wody rzeka Radunia. Stanowi ona oś tego terenu, tworząc z jeziorami i małymi strumieniami przepiękny ciąg, usytuowany w systemie rynien polodowcowych. Jest to ponad 25 zbiorników wodnych różnej wielkości, z których prawie wszystkie nadają się do uprawiania sportów wodnych i pływania. Nie wysiadając prawie z kajaka można opłynąć cały opisywany tu teren, począwszy od Stężycy przez Borucino, Chmielno, Zawory, Ręboszewo, Ostrzyce, Gołubie aż do leżącego w odległości około 1 km od Stężycy jez. Lubowisko. Zależnie od tego, jaki obierze się kierunek płynięcia i z którego też miejsca rozpocznie się kajakową przygodę, na rzecznych połączeniach między jeziorami trzeba będzie płynąć to z prądem to znowu pod prąd. Wąskie rzeczne odcinki mogą stanowić przeszkodę do pokonania której trzeba angażować trochę energii i sił. Szwajcaria Kaszubska, bo taką nazwą określa się ten obszar, posiada szczególne walory krajobrazowe i przyrodnicze. Ciekawostką sporego kalibru jest fakt, że z tego najwyżej położonego obszaru Pojezierza Kaszubskiego wody spływają we wszystkich kierunkach; na północ Redy i Łeby, na wschód Raduni do Motławy, na południe przez Wierzycę i Wdę do Wisły, na zachód do Słupii i Łupawy dając początek wielu szlakom wodnym.
Drugą część stanowi przełomowy odcinek rzeki. Najpierw płynąc głęboką malowniczą doliną rzeka tworzy liczne zakola, aby poniżej Wyczechowa, na północ od Wzgórz Szymbarskich i Somonina osiągnąć malowniczy Przełom Raduni, zwany częściej "Jarem Raduni". Na przełomowym odcinku rzeka wartko płynie w bardzo głębokiej, zalesionej dolinie. Prędkość wody, bystrza oraz leżące w wodzie drzewa dodają dzikości temu miejscu. Spadek rzeki w przełomie dochodzi do 5-6 ‰, co stanowi o jego skali trudności, dlatego też wybierając się na ten odcinek rzeki trzeba pamiętać, że spore doświadczenie kajakowe jest tu przepustką, a sprzęt powinien być mocny. Bagaż wieziony w kajaku może być sporym utrudnieniem. Odcinek przełomowy jest objęty ochroną rezerwatową. Planując więc spływ trzeba pamiętać, że przełom trzeba pokonać jednego dnia, bo biwakowanie tu jest wykluczone. Żukowo jest miejscowością graniczną dla tego przepięknego odcinka rzeki. W klasyfikacji szlaków kajakowych PZK i PTTK ten odcinek rzeki zaliczany jest do szlaków o charakterze górskim.
Trzecia część szlaku, zdecydowanie najmniej atrakcyjna powoduje, że większość spływów kończy się w Żukowie. Poniżej coraz bardziej uregulowana Radunia płynie przez sztuczne jeziora zaporowe, Łapińskie, Kolbudy, Goszyn, Straszyńskie dając swe wody do napędu turbin 8 elektrowni wodnych o łącznej mocy 16,1 KW. Uciążliwe i długie przenoski czynią szlak kajakowy uciążliwym. Woda na tym odcinku jest już niestety mniej czysta. Przed Pruszczem Gdańskim koryto Raduni rozdwaja się, a woda w przeważającej ilości płynie tak zwaną Nową Radunią, czyli najstarszym kanałem na ziemiach Polski, wybudowanym jeszcze przez Krzyżaków w XIV w. Koryto Starej Raduni po ostatniej tragicznej powodzi zostało ponownie uregulowane i umocnione. Prowadzi ono do Motławy, a nią dalej do centrum starego Gdańska.

Długość rzeki Raduni	104,6 km
Długość szlaku	98 km
Długość Kółka Raduńskiego	40 km
Spadek na szlaku
- średni spadek	1,5 ‰
- w przełomie babidolskim	6 ‰
Średni roczny przepływ przy ujściu	6,36 m3/s
Maksymalna rozpiętość wahań stanów wody	3,1 m
Powierzchnia dorzecza	837 km2
Czas spływu
- całego szlaku z "Kółkiem Raduńskim"	ok. 7 dni
- Kółka Raduńskiego	1-2 dni
- Rzeki	4-5 dni
- Przełomu Raduni	1-2 dni

początek strony >>

Rurzyca to prawy dopływ Gwdy wypływa z jeziora Krąpsko Małe, odprowadza wody sześciu wyjątkowo pięknych, wąskich jezior rynnowych. Uznawana jest za najczystszą rzekę tego rejonu z wodami I klasy czystości. Mimo, że jest niezbyt długim dopływem, a kajakarze mogą go pokonać w dwa dni, wprawni nawet jednego dnia to piękny krajobraz działa jak magnes i powoduje, że wielu wodniaków pozostaje tam na dłużej. Ten krótki i bardzo atrakcyjny szlak kajakowy, to jeden z najbardziej sielskich szlaków. Piękne lasy, czyste jeziora. Płytka piaszczysta rzeka w sam raz dla rodzin, dzieci i osób początkujących. W lipcu 1978 roku po Rurzycy pływał kajakiem ks. kardynał Karol Wojtyła. Pamiątkowy kamień nad jez. Krąpsko Średnie upamiętnia to wydarzenie. Szlak wodny Rurzycy nosi nazwę "Szlaku kajakowego im. JANA PAWŁA II". Został on również oznakowany, co znacząco ułatwia orientację w terenie a i informacje kajakowe ułatwiają płynięcie. Dużo ludzi jest tu jedynie jesienią w porze grzybobrania. W środku nad jez. Krąpsko Średnie duży biwak leśny. Może to być punkt wypadowy na wycieczki w obie strony w górę i w dół rzeki zostawiając namioty i sprzęt biwakowy. Idealne na rodzinne spływy weekendowe. Rurzyca jest szlakiem łatwym, bez przeszkód na całej długości, może poza niskim sztucznym progiem na wypływie z jez. Krąpsko Średnie i pstrągarnią w Starej Lemieszarni w Krępsku.

Długość rzeki	25 km
Powierzchnia dorzecza	69 km2
Spadek	0,4 ‰
Przepływ	1,2 m3/s

początek strony >>

Rzeka Słupia wypływa na wysokości ok.178 m n.p.m. z torfowisk na Pojezierzu Kaszubskim koło Sierakowskiej Huty. W górnym niedostępnym dla kajaków biegu przepływa przez jeziora; Tuchlińskie, Pręgorzyn, Skrzynka, Trzebocińskie. Tam gdzie są warunki do spływania, kajakarze mają do pokonania jeszcze jeziora; Gowidlińskie, Węgorzyno, Żukowskie, Głębokie. W środkowym biegu w wyniku spiętrzeń wody powstały zalewowe zbiorniki Konradowo, Krzynia. Rzeka zmienia kilkakrotnie kierunek biegu, zataczając szerokie łuki. Zmienia się również szerokość i głębokość koryta. W dolnym jej biegu jest kamieniste, z głazami, progami, bystrzami i mieliznami. Na krótkich odcinkach ma ona charakter przełomowy. Szczególnie interesujące są odcinki biegu w obrębie Poj. Bytowskiego i Wysoczyzny Polanowskiej między jeziorami Żukowskim a Głębokim, gdzie Słupia jest dziką, śródleśną rzeką. Do ciekawszych zaliczyć trzeba odcinek z długim i krętym jez. Zaporowym Konradowo oraz na Równinie Słupskiej gdzie rzeka podcina zachodnie krańce Wysoczyzny Damnickiej. Poniżej Słupska pojawia się pasmo wzniesień zwanych Włynkowskimi Górami. Słupia uchodzi do Morza Bałtyckiego na terenie portu w Ustce. Ten ciekawy szlak kajakowy ma jeszcze jeden atut, można śmiało powiedzieć, że spływ odbywa się górską rzeką do morza. Na 62 kilometrowym odcinku z Sulęczyna do Gałęźni Małej w regulaminach GOK - PTTK widnieje w wykazie górskich szlaków kajakowych. Kolejnym magnesem są hydrotechniczne zabytkowe budowle kilku elektrowni wybudowanych w latach 1898-1926 oraz związanych z nimi sztolniami, kanałami, zaporami ziemnymi, odmulnikami, syfonami. Powoduje to konieczność przenoszenia lub nawet przewożenia kajaków czasami na znaczne odległości. Niedogodności te kompensuje możliwość oglądania unikalnego w skali Europy systemu energetycznego. Znaczna część trasy spływu wiedzie przez objęte ochroną leśne tereny Parku Krajobrazowego Dolina Słupi. Prawie cały obszar Parku położony jest w dorzeczu Słupi. Płynąc kajakiem ma się zupełnie nowe spojrzenie na przyrodę rzeki i jej otoczenie. Płynąc tą żywą, dynamiczną i zmienną krajobrazowo arterią należy pamiętać, że na terenie parku biwakować można jedynie w przygotowanych przez Park specjalnie dla kajakarzy 6 przystaniach (pola biwakowe). Miejsca te mogą być doskonałą bazą wypadową do zwiedzania ciekawych i atrakcyjnych miejsc; zabytków techniki - elektrowni wodnych, osobliwości przyrodniczych: jezior lobeliowych, rezerwatów przyrody, ścieżek przyrodniczych. Dyrekcja Parku prosi również, aby w okresie czerwca i początkach lipca ograniczyć liczbę spływów z uwagi na okres lęgowy rzadkich gatunków ptaków. Trasa spływu jest trudna i uciążliwa. Dlatego mając mniej doświadczenia w kajakowaniu lepiej podarować sobie pierwszy odcinek spływu i rozpocząć w Soszycy.

Długość rzeki	141 km
Długość szlaku	125 km
Powierzchnia dorzecza	1623 km2
Średni spadek
w górnym biegu	4 ‰
w dolnym biegu	0,3 ‰
Średni roczny przepływ w dolnym biegu	18,2 m3/s
Średnia temp. wody o godz. 7.00 w dolnym biegu
- w zimie	3,2 °C
- w lecie	13,7 °C
- w lipcu	16,2 °C
mapa rzeki >>

początek strony >>

Wda zwana też Czarną Wodą jest lewym dopływem Wisły. Płynie na Pojezierzu Południowopomorskim przez Równinę Charzykowską, Bory Tucholskie i Wysoczyznę Świecką, w województwie pomorskim i kujawsko-pomorskim. Wypływa na Równinie Charzykowskiej, na wysokości 160 m n.p.m. z jez. Krążno. Przepływa przez wiele jezior m.in. Schodno, Radolne, Wdzydze, Żurskie, Gródek. Poniżej jez. Wdzydze odgałęzia się Kanał Wdy. Następnie wielkimi zakolami i łukami płynie przez Bory Tucholskie. Ta piękna nizinno-leśna meandrująca wśród lasów rzeka posiada liczne zatoki, a piaszczysto-kamieniste dno porastają wodorosty, jest szlakiem bardzo malowniczym, atrakcyjnym krajoznawczo.
Górny odcinek Wdy to wąska, momentami uciążliwa innym razem zadziorna z szybkim nurtem rzeczka. Na tym obszarze przepływa przez liczne jeziora. Środkowy bieg, to dzika rzeka przecinająca zwarty kompleks leśny Borów o szybkim nurcie, z licznymi bystrzami i niewielkim nasyceniem siedlisk ludzkich. Dolny bieg rzeki to na przemian jeziora zaporowe przed elektrowniami i szybka nieujarzmiona rzeka za nimi. W niewielkiej odległości od Wdy leży ponad 350 mniejszych lub większych jezior. Poniżej Tlenia wpływa na Wysoczyznę Świecką. Ujście do Wisły w Świeciu w Dolinie Fordońskiej na wysokości ok. 23 m n.p.m. Między dwoma bliźniaczymi rzekami Brdą i Wdą rozciąga się drugi co do wielkości w Polsce, kompleks leśny Borów Tucholskich, położony między Chojnicami a Tucholą na południu oraz Kościerzyną a Starogardem Gdańskim na północy. Pokrywa obszary sandrowe, na których wytworzyły się ubogie gleby, przeważnie piaszczyste, miejscami przechodzące w zwiewne piaski. Występują tu liczne jeziora rynnowe o pow. 120 tys. ha. Pierwotny drzewostan stanowiły lasy bukowo - sosnowe. Nieprawidłowa gospodarka leśna spowodowała degradację siedlisk, którą pogłębiły pożary oraz masowo pojawiające się szkodniki. Panującym gatunkiem jest tu sosna z nieznaczną domieszką innych gatunków drzew. Zachowały się ostoje rzadkich gatunków ptaków, np. bociana czarnego, kormorana, głuszca, cietrzewia. W czasie Powstania Wielkopolskiego 1918-19 rejon działalności partyzantki. W okresie międzywojennym bory były bardzo ważną bazą surowcową dla rozwijającego się przemysłu drzewnego. We wrześniu 1939 roku prowadzone były tu ciężkie walki obronne armii polskiej z Niemcami. W latach 1939-45 rejon działania Armii Krajowej, Tajnej Organizacji Wojskowej "Gryf Pomorski" i "Gryf Kaszubski". W 1944 roku rejon działania polskich i sowieckich grup spadochronowo - desantowych. Obecnie Bory Tucholskie dostarczają drewna dla istniejącego na tym terenie przemysłu drzewnego, jak i znacznych bogactw runa leśnego. Bory Tucholskie są atrakcyjnym, chętnie odwiedzanym terenem turystycznym. Utworzono tu Parki Krajobrazowe; Tucholski, Zaborski, oraz będące na szlaku Wdy, Wdzydzki i Wdecki Park Narodowy "Bory Tucholskie". Na pow. 82,7 tys. ha utworzono Leśny Kompleks Promocyjny "Bory Tucholskie", gdzie są wprowadzone pro - ekologiczne zasady gospodarki leśnej. Utworzono również szereg rezerwatów przyrody m.in w dorzeczu Wdy; Krajobrazowy - Odry, Krzywe Koło, ornitologiczny - Miedzno, leśny - Brzęki czy torfowiskowy - Dury.
[Wdzydzki Park Krajobrazowy utworzony został w 1983 roku. Zajmuje obszar 17 650 ha, w tym 11 170 ha lasów i 2135 ha wód powierzchniowych (12 %). W lasach dominują siedliska boru świeżego i suchego, w drzewostanie dominuje sosna. Park obejmuje obszar jeziora Wdzydze, okolicznych jezior i rzek oraz tereny leśne północnej części Borów Tucholskich. Osią hydrograficzną jest Wda. W parku znajdują się 53 jeziora o pow. przekraczającej 1 ha. Osobliwość parku stanowi żółw błotny, a także rzadkie odmiany troci w jez. Wdzydze.]
[Wdecki Park Krajobrazowy (WPK) utworzony został w 1993 roku. Ma powierzchnię 23786,39 ha (w tym 4609,12 ha - strefa ochronna). Lasy stanowią w Parku 58,7 %. Duża lesistość spowodowała, że krajobraz w dużej mierze zachował tutaj swój naturalny charakter. Główną osią parku jest rzeka Wda wraz z jej dopływami: rzeką Prusiną, Sobińską Strugą i Ryszką. To one i ich doliny stanowią o wysokich walorach przyrodniczych i krajobrazowych tego terenu. Najbardziej malowniczy jest środkowy bieg Wdy, gdzie rzeka przepływa, meandrując w głęboko wciętej dolinie przez kompleksy lasów liściastych. W wyniku podpiętrzenia wód rzeki Wdy i zalania ujściowych odcinków jej dopływów: Prusiny, Ryszki i innych drobniejszych cieków powstał duży (440 ha) sztuczny zbiornik zaporowy Żur. W lasach dominują siedliska borów świeżych, na których występują bory mieszane. Niewielkie powierzchnie zajęte są przez ubogie bory suche. Na zboczach dolin rzecznych, głównie Wdy, wykształciły się bardzo wartościowe i rzadkie grądy zboczowe (z bardzo bogatą florą porostów), a w dnach dolin łęgi i olsy. Osobliwością dendrologiczną jest występowanie jarząbu brekinii w rezerwacie "Brzęki im. Zygmunta Czubińskiego" w Szczerkowie. Wśród roślin rzadkich i chronionych w Parku występują m.in. widłak goździsty, spłaszczony i jałowcowaty, rosiczki, storczyk szerokolistny i plamisty, podkolan biały, kruszczyk szerokolistny, listera jajowata, kopytnik i mącznica lekarska. Osobliwościami faunistycznymi są m.in. żurawie, gągoły, tracze nurogęsi, błotniaki stawowe, bataliony, zimorodki, pstrągi potokowe, żmije zygzakowate, salamandry plamiste, rzekotki i traszki grzebieniaste. Na terenie Parku funkcjonują następujące rezerwaty przyrody: "Brzęki im. Zygmunta Czubińskiego", "Dury", "Martwe", "Jezioro Ciche" i "Jezioro Miedzno". Projektuje się utworzenie rezerwatów: "Jezioro Piaseczno" i "Dolina rzeki Wdy". W Parku utworzono trzy zespoły przyrodniczo-krajobrazowe: "Dolina rzeki Ryszki", "Dolina rzeki Sobińska Struga" i "Dolina rzeki Prusiny". Dyrekcja Parku znajduje się w Osiu.
Wdecki Park Krajobrazowy jest ważnym elementem projektowanego Rezerwatu Biosfery Bory Tucholskie.]
Pokonanie kajakiem tej mniej zagospodarowanej arterii wodnej Borów Tucholskich i Kociewia nie stanowić będzie trudności nawet dla mniej sprawnych wodniaków, chociaż Jez. Wdzydzkie przy złych warunkach atmosferycznych stanowić może groźną przeszkodę. Na standardowy odcinek szlaku Lipusz - Tleń wystarczy 7 dni. Zakładając pokonanie całej arterii z bocznymi eskapadami to i 2 tygodnie mogą okazać nie wystarczające.

Długość rzeki	198 km
Długość szlaku	195 km
Powierzchnia dorzecza	2325 km2
Średni spadek na szlaku	0,7 ‰
Średni roczny przepływ przy ujściu	6,52 m3/s
Maksymalna rozpiętość wahań stanów wody w dolnym biegu	1,6 m
Średnia temperatura wody o godz. 7.00 w Czarnej Wodzie
- w zimie	3,6 °C
- w lecie	13,5 °C
- w lipcu	15,8 °C
- w sierpniu	15,3 °C
mapa rzeki >>

początek strony >>

Drwęca jest prawym dopływem Wisły, płynie z Garbu Lubawskiego przez Pojezierze Iławskie, Dolinę Drwęcy i Kotlinę Toruńską. W przeszłości zwano ją również Drwięca, Drewnacza. Źródła ma na wysokości ok. 192 m n.p.m. w Woli Niskiej. Początkowo płynie jako mała struga w wąskim, długim na 8 km głębokim 20-30 m wąwozie zwanym Czarcim Jarem. Początkowo jako mała płynąca wśród lasów struga przyjmuje wiele drobnych dopływów. Ten odcinek rzadko odwiedzają kajakarze, bo nie należy on do zbyt łatwych a uciążliwość płynięcia jest znaczna. To chyba jedyna długa rzeka w Polsce, która na całym swym biegu jest rezerwatem przyrody. A jest tu co chronić - czysta woda, rzadkie ryby i minogi, leśne jeziora, bobry, malownicze przełomy. Jezioro Drwęckie, to pierwszy duży akwen, który stanowić może początek wielu ciekawych przedsięwzięć wodnych. Rzeka płynie ku Wiśle głęboką suchą doliną a wysokie stoki często zbliżają się do wody, przydając trasie górskiego charakteru. W środkowym i dolnym biegu rzeka coraz wyraźniej zaznacza się w krajobrazie a to za sprawą urwistych zboczy, licznych meandrów, które zwłaszcza w górnym biegu zostały ludzką ręką wyprostowane. Dominuje tu krajobraz wzniesień morenowych, lasy i łąki. Rzeka wykorzystuje erozyjna dolinę wód lodowcowych; wcina się w wysoczyznę. Poniżej Ostródy stanowi atrakcyjny szlak turystyki wodnej, który przez kanały, strugi i jeziora łączy się z innymi atrakcyjnymi szlakami wodnymi. Tu ma swój początek Kanał Elbląski, za sprawa którego można dopłynąć do Gdańska oraz zamknąć kolejne wodne kółko przez Drwęcę i Wisłę. Kolejnymi są jeziora Brodnickie czy jez. Jeziorak. Dużą atrakcję tego szlaku wodnego stanowią warowne miasta i nadgraniczne ongiś zamki, bo historia tych ziem jest przebogata. Trasa spływu jest odpowiednia dla osób, które na równi z przygodą stawiają odkrywanie uroczych zakątków i zabytków - niegdyś Drwęca stanowiła granicę państwa krzyżackiego a Ziemia Chełmińska była kolebką zakonu. Decydującą klęskę ponieśli Krzyżacy w pobliżu źródeł Drwęcy, na polach między Grunwaldem a Stębarkiem. Spokój na tych ziemiach zapanował dopiero po Pokoju Toruńskim w 1466 r. a ziemie w środkowym i dolnym biegu rzeki powróciły do Polski. Te leżące w górnym odcinku dalej należały do zakonu a później do prusaków. Ciekawe miasta Nowe Miasto Lubawskie, Brodnica, Golub Dobrzyń czy Toruń stanowią również o nieprzeciętnych walorach turystycznych obszaru i są chętnie zwiedzane przez wędrujących turystów. Monumentalne historyczne budowle w dalszym ciągu strzegą swa powagą szlaku wodnego a imprezy kulturalne licznie odbywające się w tych grodach stanowią nie lada atrakcję dla turystów. Drwęca jest łatwym szlakiem kajakowym, przeszkód tu nie ma zbyt wiele., przenosek również. Mankamentem jest jednak słabe zagospodarowanie turystyczne, chociaż i tu widać zmiany. Z każdym niemal dniem powstają nowe obiekty,które powinny ułatwić życie wędrowcom.

Długość rzeki	219,3 km
Długość szlaku	210 km
Powierzchnia dorzecz	5344 km2
Średni spadek na szlaku	0,6 ‰
Średni roczny przepływ przy ujściu	29,9 m3/s
Maksymalna rozpiętość wahań stanów wody w dolnym biegu	2,5 m
Średnia temperatura wody o godz. 7.00 w rejonie jezior brodnickich
- w zimie	3,0 °C
- w lecie	15,8 °C
mapa rzeki >>

początek strony >>

Jest główną rzeką Kociewia. Wypływa ze Wzgórz Szymbarskich na Pojezierzu Kaszubskim. Jest urozmaiconym szlakiem kajakowym o długości 135 km. Niektóre odcinki są uciążliwe i trudne do pokonania z uwagi na przykrycie koryta łozą lub zatarasowania zwalonymi drzewami. Do najpiękniejszych odcinków zalicza się dwa prowadzące wśród lasów przełomy pomiędzy Bożym Polem Szlacheckim i Pogódkami oraz pomiędzy ujściem Wietcisy a Starogardem. W miejscowości Zamek Kiszewski - pozostałości po Krzyżackim zamku z XIV w. Warto zatrzymać się w Starogardzie Gdańskim (gotycka fara z XV wieczną polichromią, rynek z ratuszem, baszty i mury obronne) koniecznie w Pelplinie (XIV wieczna katedra z klasztorem pocysterskim, pałac biskupi i park, Muzeum Diecezjalne z Biblią Gutenberga) oraz w Gniewie (krzyżacki zamek, gotycki kościół, średniowieczne kamienice).

Długość rzeki	151 km
Długość szlaku	133 km
Spadek na szlaku
w górnym biegu	0,7 ‰
w dolnym biegu	0,72 ‰
Przepływ przy ujściu	8,94 m3/s
Średnia temperatura wody w środkowym biegu o godz. 7.00
w zimie: XI - III - 2,2°C
w lecie 13,1 °C ,VII - 17,8°C

początek strony >>

Jest prawobrzeżnym dopływem Pilawy (Piława dopływ Gwdy). Dostępna dla kajaków od jez. Machlino - od jeziora do ujścia 59 km, jest szlakiem łatwym, uciążliwym i malowniczym. Na przebycie potrzeba 3-4 dni.
W górnym biegu rzeka wije się w dolinie wśród łąk, jest malowniczo, lecz drzewa w nurcie stanowią przeszkodę, którą pokonujemy przeciągając kajak górą. Za Iłowcem zmienia się charakter rzeki - znikają łąki, płyniemy przeważnie wśród lasów. Za Golcami rzeka staje się węższa i znacznie się pogłębia, początkowo płynie w wąwozie, później wąwóz rozszerza się i znów pojawiają się łąki. Mijamy kolejne 2 dopływy; Piławkę i Zdbicę. Za Ostrowcem szeroka, malownicza rzeka płynie przeważnie wśród lasów dużymi zakolami. Za wsią Tarnowo, rzeka zatacza jeszcze kilka zakoli i wpada do Piławy. Piławą można spłynąć do miejscowości Dobrzyca i tam zakończyć spływ.

Długość rzeki	64,3 km
Długość szlaku	59 km
To mała rzeczka, dopływ dopływu, stąd niestety brak szczegółowych danych

początek strony >>

Łeba płynie na Pojezierzu Kaszubskim i Pobrzeżu Słowińskim, posiada długość 125 km i pow. dorzecza 1801 km2. Wypływa na wys. 165 m n.p.m. w strefie moren czołowych, wśród łąk, koło wsi Borzestowo. W górnym biegu o kierunku południkowym odpływa na wschód i pokonuje na swej trasie 3 jeziora (Długie, Wielkie i Reskowskie), po wypłynięciu z ostatniego z nich zmienia bieg na równoleżnikowy i przełamując się na północ przez pas lesistych moren płynie w wąskiej dolinie o wysokich do 60 m zboczach. Następnie wkracza do szerokiej na 5 km pradoliny Łeby-Regi, gdzie zmienia bieg znowu na równoleżnikowy, ale tym razem zachodni. Poniżej Lęborka rzeka odchyla się szerokim łukiem na północ, a potem jeszcze raz skręca na zachód. Dolny odcinek od Lęborka został uregulowany. Łeba przepływa przez J. Łebsko i przełamuje się przez wał ruchomych wydm Wybrzeża Słowińskiego. Uchodzi do Bałtyku Kanałem Łebskim na terenie Słowińskiego Parku Narodowego obok miejscowości Łeba. Ujściowy odcinek został ujęty w kamienne koryto w celu zabezpieczenia przed ruchomymi piaskami.
Średni spadek doliny Łeby wynosi od 4 ‰ w górnym biegu do 0,3 ‰ w dolnym. Średni roczny przepływ w dolnym biegu (Cecenowo) 11,5 m3/s. Maks. rozp. wahań stanów wody 2,5 m. Spadki rzeki wykorzystano do budowy kilku młynów i małych elektrowni wodnych. Wody dość czyste, ale mało przejrzyste, gdyż niosą sporo zawiesin mineralnych.
Szlak kajakowy rzeki Łeby rozpoczyna się na J. Sianowskim i do Lęborka jest trudny i miejscami niezwykle uciążliwy. Cały czas trzeba walczyć z roślinnością, przekraczać powalone drzewa oraz uważać na podwodne głazy przy szybkim nurcie i wielu zakrętach. Głęboko wcięta w podłoże rzeka uniemożliwia często na długich odcinka wydostanie się z kajaka na brzeg. Nawet płynąc wśród łąk ma brzegi porośnięte drzewami i krzewami, a w jej korycie zawsze panuje wilgoć i półmrok. Trudno więc powiedzieć, aby szlak był bardzo malowniczy, natomiast pokonanie go każdemu turyście wodnemu sprawi radość z własnych umiejętności. Od Lęborka rzeka jest typowo łąkowa i nudna. Po J. Łebsko pływanie turystyczne jest ograniczone ze względu na ochronę ptactwa i ryb na obszarze Słowińskiego Parku Narodowego.
Łeba jest pokonana kajakami od J. Długiego, czyli praktycznie od źródeł (opis patrz Kramek J., 1986). Jednak wycieczka taka bardziej przypomina zawody w przeciąganie kajaka (cytuję w/w: "przez 2 km konieczność holowania kajaków, przeciągania przez drzewa i kamienie"), niż pływanie nim. Doświadczyłem tego jedynie na odcinku z J. Reskowskiego do J. Sianowskiego, gdzie rzeka z minimalną ilością wody miała szerokość miejscami mniejszą od długości wiosła, więc wiem, jaki wysiłek kryje się za takim lakonicznym zdaniem. Sensownie jest więc zacząć spływ od Sianowa, gdzie i dalej Łeba przygód nam nie poskąpi.
Odcinek rzeki pomiędzy miejscowościami Miłoszewo a Bożepole Małe o długości 22,5 km można wybrać do przepłynięcia w trakcie zdobywania Górskiej Odznaki Kajakowej PTTK, ale trzeba się liczyć z faktem, że jest to jeden z najbardziej uciążliwych odcinków rzek na całym Niżu Polskim, długością porównywalny jedynie z Łupawą i Jarem Raduni.
Na cały szlak trzeba przeznaczyć 5 do 7 dni pamiętając, że w górnej części możemy płynąć maksymalnie w tempie 2-3 km/h i etap dzienny o długości 12-15 km wystarczy nam w zupełności. Zdecydowanie powinno się płynąć bez bagażu i tylko kajakami poliestrowymi (najlepiej jedynkami).
Długość szlaku: 111,5 km, do Lęborka 55,6 km.

Długość rzeki	171 km
Długość szlaku	168 km
Spadek na szlaku
w górnym biegu	4,0 ‰
w dolnym biegu	0,3 ‰
Przepływ w środkowym biegu	11,5 m3/s
Przepływ przy ujściu	27,4 m3/s
Średnia temperatura wody w środkowym biegu o godz. 7.00
w zimie: XI - III - 3,3 °C
w lecie: IV i X - 11,6 °C ,VII - 13,6 °C

początek strony >>